you're reading...
Kernafval, Wetenschap & Maatschappij, wetenschapscommunicatie

Een verhaal zonder einde? (2)

Het verhaal van het hoogradioactief en langlevend kernafval in België lijkt wel een verhaal zonder einde. Er wordt vooral in rondjes gelopen zonder dat er eens een knoop doorgehakt wordt. We zijn immers aan een nieuw rondje begonnen …

… of wordt het eerder een stap vooruit in een processie van Echternach die al lang genoeg geduurd heeft. Laat ons hopen van wel. Dat de publieksraadpleging die net opgestart is, eindelijk leidt tot een princiepsbeslissing door de Belgische overheid rond de eindbestemming van het hoogradioactief en/of langlevend kernafval in België, met name de keuze voor een geologische berging.

Op 15 april heeft de NIRAS dus de publieksraadpleging over een eindbestemming voor het hoogradioactieve en/of langlevende afval in België opgestart. Wij burgers hebben nu de tijd tot 13 juni 2020 om onze mening te geven over het voorstel dat NIRAS wenst over te maken aan de federale regering, die uiteindelijk de knoop zal moeten doorhakken over de eindbestemming voor ons kernafval, iets wat ze eigenlijk al had moeten doen in 2015 (zie “Kies nu voor een geologische berging”). We spelen dan ook in blessuretijd voor Europa. Herkenbaar, niet?

En ja, de timing voor deze publieksraadpleging is misschien niet ideaal, middenin de COVID19 lockdown. Maar laat het ons ook positief bekijken, nu we toch in ons kot zitten, kunnen we wellicht wat extra tijd vinden om deel te nemen aan deze publieksraadpleging. Trouwens, blijkbaar overweegt minister Marghem – na vragen van Groen en Ecolo – om de termijn van de publieksraadpleging te verlengen. Alleen had wat meer media-aandacht ook wel geholpen om burgers warm te maken te participeren …

In het voorstel dat voorligt, kiest NIRAS inderdaad voor de geologische berging als eindbestemming voor het hoogradioactieve en/of langlevende kernafval in België. In tegenstelling tot 2010 wordt er nu geen gastgesteente meer naar voren geschoven. In een stapsgewijze aanpak lijkt me dat een verstandige keuze. Eenmaal principieel gekozen is voor geologische berging door de Belgische overheid, kan het maatschappelijke debat heel concreet gevoerd worden, ondersteund door alle mogelijke wetenschappelijke expertise voorhanden. Nu hangt elk debat eigenlijk volledig in het ijle. Het heeft immers geen concrete uitkomst. De princiepsbeslissing zou dan ook al een belangrijke stap voorwaarts zijn in het proces dat uiteindelijk – in de tweede helft van deze eeuw – moet leiden tot de realisatie van een maatschappelijk gedragen eindbestemming van ons kernafval.

SEA_Stapsgewijze aanpak MER_NL_0

Op dit schema (NIRAS 2020) wordt de tijdslijn weergegeven van het participatieve proces dat volgt op de princiepsbeslissing op basis van het voorliggende voorstel van NIRAS en dat uiteindelijk moet leiden tot een vergunningsaanvraag in het jaar 20?? (tweede helft van deze eeuw?) voor de realisatie van een geologische berging op een specifieke locatie in België.

 

Dat voor een geologische berging wordt gekozen, is niet verwonderlijk. Er bestaat immers een brede internationale, wetenschappelijke consensus dat de geologische berging de meest duurzame manier is om het hoogradioactieve en/of langlevende kernafval voor honderdduizenden jaren af te zonderen van de biosfeer. Alle andere mogelijke opties die ooit bedacht zijn, van zeeberging in subductiezones tot ruimteberging (zie “geen alternatief voor geologische berging” – NIRAS 2020), worden internationaal als onaanvaardbaar beschouwd, ofwel omdat zo onze nucleaire erfenis doorgeschoven wordt naar de toekomstige generaties (bv. (sub-)oppervlakteberging), ofwel omdat de risico’s onbeheersbaar zijn (bv. ruimteberging).

Cogolati20200415-02

Het is dan ook verwonderlijk dat groene politici zich blijven verzetten tegen de wetenschappelijke consensus en de optie van een “stockage en sub-surface avec des déchets récupérables en permance” naar voren blijven schuiven als een volwaardig alternatief, dat “moins dangereux” is dan een geologische berging. Is dit onkunde? of moedwil? Beseffen zij dan niet dat “en permanace” over een tijdspanne van één miljoen jaar – ik herhaal, één miljoen jaar – gaat? Een miljoen jaar geleden was er in de verste verte sprake van homo sapiens. Het lijkt wel dat door steeds weer met het meest onverantwoorde alternatief af te komen, groene politici een taktiek volgen om aan te tonen dat er “geen oplossing is voor het kernafval”.

En ja, de reacties uit groene hoek waren spijtig genoeg weer zo voorspelbaar. Blijkbaar kunnen zij geen onderscheid maken tussen hun verzet tegen kernenergie as such en hun onbegrijpbare verzet tegen een duurzame oplossing voor het kernafval. Die duurzame oplossing zal er sowieso toch moeten komen. We gaan het kernafval niet zomaar wegtoveren! Zij willen blijkbaar de perceptie cultiveren bij het brede publiek dat er geen oplossing bestaat voor het kernafval. De wetenschappelijke consensus is dan plots niet meer van tel. Begrijpe wie begrijpen kan.

Natuurlijk spant de lobbygroep Greenpeace de kroon in het manipuleren van de publieke opinie desbetreffend, zoals weerom duidelijk geïllustreerd wordt in hun persbericht “publieke consultatie kernafval is schijnvertoning”. Voor hen is de publieksraadpleging immers een lege doos omdat het ontwerpplan “niets zegt over waar, wanneer of hoe het kernafval gedumpt zal worden”. Let hierbij vooral op het woordgebruik! De indruk wordt gewekt dat een stap terug wordt gezet, dat dit een bewust strategie is van de operator om het ganse proces op de lange baan te schuiven … Quod non! Net het tegendeel is waar. Deze stap dient net om het ganse proces eindelijk eens te deblokkeren, zodat er eindelijk vooruitgang kan geboekt worden. En ja, het “waar, wanneer of hoe” wordt het onderwerp van een breed maatschappelijk – wetenschappelijk ondersteund – debat … wie kan daar iets op tegen hebben?

Dat een lobbygroep zoals Greenpeace, in totale negatie van de wetenschappelijke consensus, het brede publiek probeert te manipuleren, dat kan ik nog begrijpen. Maar dat groene politici ditzelfde discours blijven gebruiken, begrijp ik totaal niet. Ze zouden beter meewerken aan een duurzame oplossing voor het kernafval dan er zich blijven tegen te verzetten vanuit hun dogmatische afkeer tegen kernenergie. Wanneer gaan ze beseffen dat de geologische berging de uiteindelijke sluitsteen is in het afsluiten van het nucleaire tijdsperk?

Discussion

No comments yet.

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

Follow EarthlyMatters on WordPress.com
%d bloggers like this: